Chapter 5 सुगरणीचे घरटे Solutions

Maharashtra State Board Class 6 Marathi Solutions Chapter 5 सुगरणीचे घरटे

Marathi Sulabhbharti Class 6 Solutions Chapter 5 सुगरणीचे घरटे Textbook Questions and Answers

1. एक-दोन शब्दात उत्तरे लिहा.

प्रश्न अ.
सुगरण पक्षी घरटे कशापासून बनवतो?
उत्तर:
गवताच्या बारीक, चिवट काड्या.

प्रश्न आ.
सुगरण पक्षी घरटे कुठे बांधतो?
उत्तर:
निंब, बाभळीच्या झाडावर.

प्रश्न इ.
सुगरण पक्ष्याचा महत्त्वाचा गुण कोणता?
उत्तर:
कष्टाळूवृत्ती

2. खालील प्रश्नांची एक-दोन वाक्यांत उत्तरे लिहा.

प्रश्न अ.
सुगरण पक्षी सुबक वीण कशाने घालतो?
उत्तर:
सुगरण पक्षी आपल्या चोचीने सुबक वीण घालतो.

प्रश्न आ.
सुगरण पक्ष्याचे हे घरटे वादळात शाबूत का राहते?
उत्तर:
सुगरण पक्ष्याचे घरटे अतिशय मजबूत असते. ते झाडाच्या फांदीला झोक्यासारखे टांगलेले असते. त्यामुळे वादळातही ते शाबूत राहते.

प्रश्न इ.
नयना सुगरण पक्ष्याबद्दल काय म्हणाली?
उत्तर:
नयना सुगरण पक्ष्याबद्दल म्हणाली की, ‘कुठे घाई नाही, गडबड नाही, सगळे कसे नियोजनबद्ध.’

प्रश्न ई.
सुगरण पक्षी कुटुंबवत्सल कसा? ते लिहा.
उत्तर:
सुगरण पक्षी आपल्या सुगरणीसाठी व पिलांसाठी सुरेख घर बांधतो. त्यासाठी अपार मेहनत करतो. म्हणूनच तो
कुटुंबवत्सल आहे.

प्रश्न उ.
सुगरण पक्ष्याला कसबी विणकर का म्हटले आहे?
उत्तर:
सुगरण पक्षी चोचीने आकारबद्ध व नक्षीदार वीण घालून घर बांधतो म्हणून त्याला कसबी विणकर म्हटले आहे.

3. वाक्प्रचार व त्यांचे अर्थ यांच्या जोड्या लावा.

4. खालील शब्दाचा वाक्यात उपयोग करा.

5. तुम्हांला या पाठातून काय शिकायला मिळाले ते लिहा.

6. तुम्ही सुगरण पक्ष्याचे घरटे पाहिले आहे का? त्याचा आकार तुम्हांला कसा वाटला? त्याचे वर्णन करा.

7. खाली काही शब्द दिलेले आहेत, त्यापैकी सुगरण पक्ष्याला लागू होणारे शब्द शोधून आकृती पूर्ण करा.
नीटनेटका, चिकाटी, आळशी, जबाबदार, सहनशील, कष्टाळू, स्तुतीप्रिय, निर्दयी, झोपाळू

8. सुगरण पक्ष्याप्रमाणे तुमच्यात जर चिकाटी असेल, तर कोणकोणती कामे तुम्ही चांगली करू शकाल ते सांगा.
उपक्रम:तुम्ही पाहिलेले पक्षी व त्यांची घरटी यांची चित्रे गोळा करून एका मोठ्या कागदावर चिकटवा. त्याखाली त्यांची नावे लिहून तक्ता तयार करा.

खालील वाक्ये वाचा.

जेव्हा आपण एखादया शब्दाच्या आधी ‘तो’ लावतो तेव्हा तो पुल्लिंगी शब्द, ‘ती’ लावतो तेव्हा स्त्रीलिंगी शब्द, ‘ते’ लावतो तेव्हा नपुंसकलिंगी शब्द म्हणतो.
आणखी काही उदाहरणे वाचा. वाक्ये लिहिताना त्याप्रमाणे लिहा.

आपण समजून घेऊया.

मीना हुशार मुलगी आहे. मीनाच्या भावाचे नाव मिहीर आहे. मीना मिहीरला ‘दादा’ म्हणते. मिहीर मीनाला ‘ताई’ म्हणतो. मीना आणि मिहीर एकाच शाळेत शिकतात. मीना आणि मिहीर यांच्यात कधीच भांडणे होत नाहीत. मीना मोठी असल्याने मीना मिहीरची काळजी घेते.
वरील परिच्छेदात मीना आणि मिहीर या भावंडांचे वर्णन आले आहे. मीना व मिहीर या शब्दांऐवजी दुसरे शब्द वापरून तयार केलेला पुढील परिच्छेद वाचा.
मीना हुशार मुलगी आहे.तिच्याभावाचे नाव मिहीर आहे.ती त्याला‘दादा’ म्हणते.तो तिला‘ताई’ म्हणतो.तेएकाच शाळेत शिकतात.त्यांच्यामध्येकधीच भांडणे होत नाहीत.तीमोठी असल्यानेत्याचीकाळजी घेते.
मीना आणि मिहीर या नामांऐवजी आपण येथे तिच्या, ती, त्याला, तो, तिला, ते, त्यांच्या, ती, त्याची असे शब्द वापरले आहेत.
या शब्दांना सर्वनाम म्हणतात. नामाऐवजी आपण जो शब्द वापरतो, त्या शब्दास सर्वनाम म्हणतात.

खालील वाक्यातील सर्वनामे अधोरेखित करा.

(अ) मी कुमारला हाक मारली.
(आ) तुला नवीन दप्तर आणले.
(इ) त्याचा फोटो छान येतो.
(ई) मी त्यांना सुविचार सांगितला.
(उ) त्याने घर झाडून घेतले.
(ऊ) आपण पतंग उडवूया.

खालील परिच्छेद वाचा व त्यातील सर्वनामे अधोरेखित करा.